Commentaar van art. 367, WIB 92

Art. 367, WIB 92

I. WETTEKST

Nummer 367/0

Art. 367. - Het bezwaarschrift gericht tegen een belasting die gevestigd is op betwiste bestanddelen, geldt van ambtswege voor de andere belastingen gevestigd op dezelfde bestanddelen of als supplement voor de beslissing van de directeur der belastingen of van de door hem gedelegeerde ambtenaar, zelfs dan wanneer de wettelijke termijnen tot bezwaar tegen die andere belastingen zouden verstreken zijn.

II. COMMENTAAR

Nummer 367/1

Opdat art. 367, WIB 92 van toepassing zou zijn, moet het gaan hetzij om meerdere op dezelfde elementen gevestigde belastingen, hetzij om als supplement na de betwiste aanslag, maar voor de beslissing van de Gew.dir. of van de door hem gedelegeerde ambtenaar gevestigde belastingen.

Het moet dus gaan

- hetzij om een voor de beslissing gevestigde andere belasting die geheel of ten dele gegrond is op (een) in het bezwaarschrift betwist(e) bestandde(e)l(en)

- hetzij om een voor de beslissing gevestigde supplementaire aanslag.

Maar een bezwaarschrift ingediend tegen een supplement inzake PB zal de aanvankelijk gevestigde PB niet in betwisting brengen (Cass., 11.05.1965, Hendrickx, Bull. 429, blz. 547). Het supplement is inderdaad op andere elementen gesteund; deze die eerst werden belast, worden voor de vaststelling van het supplement slechts in aanmerking genomen met het oog op de bepaling van de toepasselijke aanslagvoet en de latere aanslagen laten de eerste onaangetast (Cass., 27.09.1956, Delioge, Pas. 1957, I, 62).

Nummer 367/2

Het bezwaarschrift beoogd in art. 367, WIB 92 moet gericht zijn tegen een belasting gevestigd op betwiste bestanddelen, d.w.z. de materiële elementen die de belastbare basis helpen vormen (Cass., 05.03.1957, NV "Saint frères" Pas. 1957, I, 798). Hieruit vloeit voort dat de betwisting moet kunnen worden ingeroepen tegen de andere belastingen gesteund op bewuste elementen.

Art. 367, WIB 92 is derhalve niet van toepassing wanneer in een bezwaarschrift een betwisting wordt opgeworpen betreffende de hoedanigheid van belastingplichtige in een bepaalde belasting, vermits deze betwisting door haar voorwerp, haar aard en haar oorzaak onderscheiden is van een betwisting welk slaat op de bestanddelen van de belastbare basis (Cass., 23.02.1965, Roland, Bull. 422, blz. 1594).

Nummer 367/3

Voorbeeld :

Een belastingplichtige laat na tijdig een bezwaarschrift tegen de OV in te dienen, hoewel zijn eigendom in het begin van het aanslagjaar volledig door brand werd vernield. Het KI van dit onroerend goed werd evenwel opgenomen onder de belastbare inkomsten die tot grondslag van de aanslag in de PB hebben gediend. Het geldig bezwaarschrift tegen de aanslag in de PB waarin gevraagd wordt dit KI uit de belastbare grondslag te weren, geldt van ambtswege voor de OV.

Nummer 367/4

De toepassing van art. 367, WIB 92 is onderworpen aan de voorwaarde dat de "andere" belasting op dezelfde bestanddelen is gevestigd als die waartegen een geldig bezwaarschrift wordt ingediend, doch niet dat beide belastingen dezelfde belastingplichtige betreffen; het volstaat dat het gaat om een bij art. 357, WIB 92 met dezelfde belastingplichtige gelijkgestelde persoon (Cass., 09.02.1960, PVBA "Van Herck en Cie" en consoorten, Bull. 366, blz. 1191).

Nummer 367/5

Uit de tekst zelf van art. 367, WIB 92 lijkt dat de wetgever de toepassing ervan heeft willen beperken tot de bezwaarschriften, met uitsluiting van de voorzieningen in beroep en de arresten van de Hoven van beroep (Gent, 04.06.1952, Tissage les Clefs; 10.12.1953, Bouten; Brussel, 20.10.1954, Castiau).

Nummer 367/6

Bovendien kan de toepassing van die uitzonderingsbepaling geen afbreuk doen aan de beginselen volgens welke de Gew.dir. of de door hem gedelegeerde ambtenaar geen tweemaal over hetzelfde voorwerp kan beslissen (zie ook 367/9).

Nummer 367/7

In dit verband wordt erop gewezen dat :

- een bezwaarschrift tegen een belasting slechts van ambtswege kan gelden voor de andere belastingen of aanslagen gevestigd op dezelfde betwiste bestanddelen, zo die andere belastingen of aanslagen ten kohiere werden gebracht voor de datum van de beslissing van de Gew.dir. of van de door hem gedelegeerde ambtenaar ongeacht of die beslissing al dan niet het voorwerp is van een voorziening in beroep (indien men zou aannemen dat een bezwaarschrift geldt voor na de beslissing gevestigde belastingen, zou men moeten aannemen dat de Gew.dir. of de door hem gedelegeerde ambtenaar twee beslissingen mag treffen over hetzelfde bezwaarschrift);

- de Gew.dir. of de door hem gedelegeerde ambtenaar slechts de bedoelde uitzonderlijke bepalingen kan toepassen bij een beslissing uitspraak doende over het bezwaarschrift (om het nadien te kunnen doen, zou de Gew.dir. of de door hem gedelegeerde ambtenaar bij machte zijn aanvullende beslissingen te treffen).

Met andere woorden, opdat er zelfs van ambtswege uitbreiding van een bezwaarschrift zou kunnen zijn, moet dit bezwaarschrift nog steeds bestaan, dit wil zeggen, het moet nog steeds hangend zijn (Brussel, 15.02.1957, Cornil);

- indien, om een of andere reden, de Gew.dir. of de door hem gedelegeerde ambtenaar nalaat art. 367, WIB 92 toe te passen, moet de belastingplichtige de beslissing van de Gew.dir. of van de door hem gedelegeerde ambtenaar aan het Hof van beroep onderwerpen (de Gew.dir. of de door hem gedelegeerde ambtenaar zou de leemte welke in de beslissing voorkomt niet van ambtswege kunnen aanvullen zonder een aanvullende beslissing te treffen).

Nummer 367/8

De toepassing van art. 367, WIB 92 veronderstelt dat de belastingplichtige een regelmatig en ontvankelijk bezwaarschrift heeft ingediend; alleen in dat geval geldt het bezwaarschrift ook voor andere op dezelfde elementen gevestigde belastingen, zelfs indien de termijnen om tegen die andere belastingen een bezwaarschrift in te dienen verstreken zijn (Cass., 27.06.1962, Goossens, Bull. 396, blz. 929; 22.12.1964, Dubois, Bull. 467, blz. 546).

III. NIEUW BEZWAARSCHRIFT NADAT REEDS EEN DEFINITIEF GEWORDEN BESLISSING WERD GETROFFEN.

Nummer 367/9

Er mag geen afbreuk worden gedaan aan het gezag van het gewijsde verbonden aan een voorheen getroffen definitief geworden beslissing. M.a.w. de grief waarover de directeur of de door hem gedelegeerde ambtenaar reeds heeft beslist, zij het op grond van de uitbreiding voorzien in art. 367, WIB 92, kan niet in het kader van een nieuw bezwaarschrift opnieuw worden onderzocht.

Maar zelfs indien ingevolge art. 367, WIB 92 reeds een definitieve beslissing is getroffen, behoudt de belastingplichtige het recht, binnen de wettelijke termijn, tegen deze aanslagen een nieuw bezwaarschrift in te dienen zo hij hiertegen andere dan de vroeger reeds aangehaalde bezwaren wil doen gelden. De beslissing over het nieuw bezwaarschrift mag evenwel geen wijziging brengen aan de reeds vroeger beslechte punten.