Parlementaire vraag nr. 12023 van mevrouw Gwendolyn Rutten, nr. 12174 van mevrouw Veerle Wouters en vraag nr. 12211 van de heer Georges Gilkinet van 12.06.2012

Mondelinge parlementaire vraag nr. 12023 van mevrouw Gwendolyn Rutten, nr. 12174 van mevrouw Veerle Wouters en nr. 12211 van de heer Georges Gilkinet dd. 12.06.2012

Beknopt verslag 53, Commissie voor Financiën en de Begroting 511 van 12.06.2012, blz. 25

Vennootschapsbelasting

Personenbelasting

Belastbare grondslag in de PB

Beroepskosten

Aftrekbare beroepskosten

Voorwaarde van aftrekbaarheid van de beroepskosten

Verantwoording van de beroepskosten

Commissieloon

Geheim commissieloon

Voorwaarde van aftrekbaarheid van geheime commissielonen

Afzonderlijke aanslag

Voordeel van alle aard

VRAAG ( van mevrouw Wouters)

De toenmalige minister van Financiën antwoordde op 9 november 2011 op een vraag over de blinde toepassing van de afzonderlijke aanslag op geheime commissielonen dat dit buitensporige gevolgen zou hebben en dat het aantal administratieve en gerechtelijke geschillen zou toenemen. Hij heeft zijn administratie verduidelijkt dat de afzonderlijke aanslag achterwege kan blijven als de belastingplichtige, ondanks een fout, van goede trouw blijkt te zijn door de vergelijking met de andere fiscale verplichtingen waaraan hij wel heeft voldaan.

Deze verduidelijking lijkt geen tolerantie meer te tonen voor de voordelen van alle aard. Waar de aanpak van verdoken bezoldigingen vroeger te laks was, wordt die nu wel zeer agressief. Dit zal kmo's zwaar treffen.

Kan het zogenaamd vergoedend karakter voor gederfde belastingen en sociale zekerheidsbijdragen nog langer aangehaald worden voor een afzonderlijke aanslag van 309 procent? Die aanslag houdt immers geen rekening met gedaalde tarieven in de personenbelasting en de vennootschapbelasting. Bovendien zijn de sociale zekerheidsbijdragen sterk afhankelijk van de concrete situatie.

Moeten de criteria waardoor een afzonderlijke aanslag op geheime commissielonen achterwege kan gelaten worden, afzonderlijk of samen beoordeeld te worden?

De administratieve tolerantie voor de toepassing van de afzonderlijke aanslag op geheime commissielonen wordt tweemaal afhankelijk gemaakt van de voorwaarde dat de genieter op het voordeel nog kan worden belast. Zou dit niet beter algemene regel of, nog beter, wettelijke norm worden?

Vindt de minister dat, wanneer werkgevers uit angst voor de toepassing van de afzonderlijke aanslag op geheime commissielonen van 309 procent, een fiche opmaken waarbij de genieter niet akkoord gaat, de genieter het absolute recht behoudt om deze fiche voor de fiscus te betwisten?

VRAAG ( van de heer Gilkinet)

Representatieve kmo-organisaties zoals de UCM maken zich zorgen over de mogelijkheid dat niet-aanvaarde beroepskosten als geheime commissielonen zouden worden aangemerkt. Daarop staat immers een boete van 309 procent. Die praktijk zou verstrekkende gevolgen hebben voor de betrokken ondernemingen en zeker voor de kmo-sector, waar het aantal faillissementen zo al erg hoog ligt. Indien een bedrijf failliet gaat als gevolg van een buitensporige en ondoeltreffende sanctie, dan is er ook geen sprake van een correcte belastinginning.

Bevestigt u dat een belastingcontroleur beroepskosten als geheime commissielonen zou kunnen aanmerken? Wat is daarvan de wettelijke grondslag? Wordt er vaak gebruikgemaakt van die bepaling? Beschikt u in dat verband over statistieken voor de jongste jaren? Hoe sluipen die fouten in de aangifte: is het de bedoeling belastingen te ontwijken of ligt een slecht begrip van de fiscale bepalingen aan de basis ervan? Bent u van plan die bepalingen of de toepassing ervan te verduidelijken en nader toe te lichten?

ANTWOORD ( van de heer Vanackere, vice-eersteminister en minister van Financiën en Duurzame Ontwikkeling, belast met Ambtenarenzaken)

Mijn voorganger had aangegeven dat het niet aanvaardbaar is dat men nalaat fiches en opgaven op te maken en dat men de belastingcontrole afwacht om het bedrag van de voordelen van alle aard in rekening-courant van de verkrijger in te schrijven. De toepassing van de wettelijke sanctie - de aanslag geheim commissieloon - is dan ook gegrond.

De wettelijke grondslag is vervat in de programmawet van 27 december 2010, waarin de wetgever uitdrukkelijk de voordelen van alle aard opneemt.

Hoewel voor de meest voorkomende voordelen gebruik gemaakt wordt van een forfaitaire schatting, zijn administratieve fouten mogelijk. Het standpunt dat de administratie in het addendum inneemt, biedt een antwoord op dat probleem.

Mijn administratie heeft in het addendum van 23 december 2011 het nodige verduidelijkt. Een controleur die vaststelt dat de fiches en opgaven niet tijdig werden ingediend, zal bijvoorbeeld worden opgedragen om de afzonderlijke aanslag niet toe te passen als die vertraging van korte duur is, geen kwaad opzet behelst en het de administratie niet verhindert om haar taken naar behoren te vervullen.

Tolerantie kan echter geen algemene regel worden, omdat dit niet ontradend werkt. Bovendien geldt in de praktijk een overgangsperiode tot 1 juli 2012, waarbij de ondernemingen alsnog individuele fiches kunnen opmaken en waarbij het genoten voordeel nog spontaan kan worden aangegeven in de personenbelasting.

De uitgaven van de vennootschap moeten altijd voldoen aan de voorwaarden bepaald in artikel 49 van het Wetboek van de inkomstenbelastingen. Gaat het daarbij in werkelijkheid om voordelen die worden toegekend aan de verkrijger in het raam van de onderlinge beroepsband, dan zijn deze belastbaar als beroepsinkomsten van die verkrijger. Op dat moment geldt het principe zoals vastgelegd door de programmawet in kwestie.

Dergelijke privéuitgaven, gedaan door de vennootschap, die een voordeel van alle aard vertegenwoordigen en aan de afzonderlijke aanslag zijn onderworpen, worden beschouwd als aftrekbare beroepskosten. De werkgever moet de samenvattende opgaven en individuele fiches opstellen in toepassing van de wettelijke bepalingen, onder andere met betrekking tot de forfaitaire waardering. De belastingplichtige kan een dergelijke taxatie altijd betwisten volgens de geldende procedureregels.

Artikel 219 is klaar en duidelijk en werd al becommentarieerd in voormelde omzendbrief en addendum. De afzonderlijke aanslag is van toepassing op in artikel 57 bedoelde kosten en voordelen van alle aard die niet werden verantwoord door fiches en opgaven.

Mijn administratie beschikt niet over statistische gegevens met betrekking tot de toepassing van artikel 219 op niet-verantwoorde kosten.

WEDERVRAAG ( van mevrouw Wouters)

Wat gebeurt er vanaf 1 juli 2012? Is er nog enige tolerantie mogelijk in geval van goede trouw of bij een relatief kleine fout? Ik denk dat wij zullen worden geconfronteerd met heel wat fiscale geschillen bij de rechtbank.

CONCLUSIE ( van de heer Gilkinet)

Dergelijke boetes moeten een afschrikkingseffect hebben. Men moet de juiste verhoudingen in acht nemen teneinde ongewenste effecten te voorkomen en wellicht moeten de betrokkenen beter worden geïnformeerd. Tevens moet men nagaan wat er op dat vlak al werd gerealiseerd.