Circulaire nr. 10/2010 d.d. 01.06.2010

Inleiding

In het Belgisch Staatsblad van 28.05.2010 (2^de editie) werd de wet van 19 mei 2010 houdende fiscale en diverse bepalingen bekendgemaakt. Bij die wet wordt een artikel in het Wetboek der successierechten opgeheven, wordt een artikel in het Wetboek der registratie-, hypotheek- en griffierechten hersteld in een nieuwe lezing en wordt een artikel in het Wetboek Diverse Rechten en Taksen gewijzigd.

Gelet op het ontbreken van een bijzondere bepaling desbetreffend, zijn deze wijzigingen aan de Wetboeken in werking getreden tien dagen na de bekendmaking ervan in het Belgisch Staatsblad, dus op 07.06.2010.

1. Opheffing van artikel 132, W.Succ.

Artikel 23 van de wet van 19 mei 2010 houdende fiscale en diverse bepalingen heft artikel 132, W.Succ. op.

Deze opheffing is een gevolg van een door het Grondwettelijk Hof gewezen arrest d.d. 16.07.2009 (nr. 119/2009).

2. Handlichting van hypothecaire inschrijvingen – specifiek vast registratierecht – vrijstelling van het recht op geschriften

De wijzigingen die de akten van handlichting van hypothecaire inschrijvingen betreffen werden aangenomen teneinde "de mogelijkheid tegen te gaan om de artikelen 2 en 3 van de wet van 25 april 2007 (doorhaling van een hypothecaire inschrijving) aan te wenden voor een door de wetgever niet beoogd doel. Die aanwending leidt tot een steeds omvangrijker wordende fiscale ontwijking." (1)

----------

(1) K.v.V., G.Z. 2009-2010, Doc 52 2521/001, blz. 20.

Inderdaad, sedert die wet van 2007 bedragen de belastingen wanneer één akte de doorhaling van een hypothecaire inschrijving bevat, momenteel 25 euro algemeen vast registratierecht en 50 euro voor het recht op geschriften. M.a.w. het normale tarief van een doorhaling bedraagt 75 euro.

Die niet beoogde aanwending bestaat erin dat in één authentieke akte tot tientallen doorhalingen van hypothecaire inschrijvingen worden opgenomen, zodat de fiscale last voor al die doorhalingen samen eveneens maar éénmaal 75 euro bedraagt.

Om die niet bedoelde aanwending tegen te gaan wordt op de handlichtingen toegestaan bij een authentieke akte voortaan een specifiek vast registratierecht geheven. Een aantal uitzonderingen op de heffing van dat specifiek vast recht is voorzien en er is, in geval een akte aan dat specifiek vast recht onderworpen is, voorzien in een vrijstelling van het recht op geschriften, een en ander om overmatige belasting te vermijden.

Het artikel 103, van het Wetboek der registratie-, hypotheek- en griffierechten, dat werd opgeheven bij de wet van 23 december 1958, wordt aldus door artikel 24 van de voormelde wet van 19 mei 2010 hersteld als volgt:

Art. 103

§ 1. Elke gehele of gedeeltelijke handlichting van een in België genomen hypothecaire inschrijving, gedaan bij een akte bedoeld in artikel 19,1°, is onderworpen aan een specifiek vast recht van 75 EUR.

§ 2. In afwijking van § 1 geven slechts aanleiding tot éénmaal de heffing van het recht bedoeld in § 1, de handlichtingen vastgesteld in één akte:

1. 1° van inschrijvingen genomen lastens éénzelfde schuldenaar-hypotheeksteller;

2. 2° van inschrijvingen genomen lastens een schuldenaar-hypotheeksteller en een persoon-hypotheeksteller als waarborg voor de eerstgenoemde;

3. 3° van inschrijvingen van wettelijke hypotheken lastens éénzelfde schuldenaar;

4. 4° van door een hypotheekbewaarder ambtshalve genomen inschrijvingen;

5. 5° die geschieden in het kader van een openbare verkoping na beslag of van een verkoop uit de hand bedoeld in artikel 1580bis van het Gerechtelijk Wetboek.".

Artikel 25 van dezelfde wet vult artikel 21 van het Wetboek Diverse Rechten en Taksen aan met een als volgt luidend 12°:

"12° de akten bedoeld in artikel 103 van het Wetboek der registratie-, hypotheek- en griffierechten".

3. Jaarlijkse taks op de beursverrichtingen – Vervanging van artikel 182, W.DRT van het Wetboek Diverse Rechten en Taksen.

Artikel 182 van het Wetboek Diverse Rechten en Taksen werd vervangen. De commentaar bij deze vervanging maakt het onderwerp uit van een afzonderlijke circulaire.

4. Inwerkingtreding

Gelet op het ontbreken van een bijzondere bepaling desbetreffend, worden de wijzigingen geacht in werking te zijn getreden tien dagen na hun bekendmaking in het Belgisch Staatsblad, dus op 07.06.2010.

Bijlage 1

Uittreksel uit het Belgisch Staatsblad van 28.05.2010

19 mei 2010. – Wet houdende fiscale en diverse bepalingen

(...)

HOOFDSTUK 6

Successierechten

Art. 23

Artikel 132 van het Wetboek der successierechten wordt opgeheven.

HOOFDSTUK 7

Registratierechten en recht op de geschriften

Art. 24

Artikel 103 van het Wetboek der registratie-, hypotheek- en griffierechten, opgeheven bij artikel 10 van de wet van 23 december 1958 wordt hersteld als volgt:

Art. 103

§ 1. Elke gehele of gedeeltelijke handlichting van een in België genomen hypothecaire inschrijving, gedaan bij een akte bedoeld in artikel 19,1°, is onderworpen aan een specifiek vast recht van 75 EUR.

§ 2. In afwijking van § 1 geven slechts aanleiding tot éénmaal de heffing van het recht bedoeld in § 1, de handlichtingen vastgesteld in één akte:

1. 1° van inschrijvingen genomen lastens éénzelfde schuldenaar-hypotheeksteller;

2. 2° van inschrijvingen genomen lastens een schuldenaarhypotheeksteller en een persoon- hypotheeksteller als waarborg voor de eerstgenoemde;

3. 3° van inschrijvingen van wettelijke hypotheken lastens éénzelfde schuldenaar;

4. 4° van door een hypotheekbewaarder ambtshalve genomen inschrijvingen;

5. 5° die geschieden in het kader van een openbare verkoping na beslag of van een verkoop uit de hand bedoeld in artikel 1580bis van het Gerechtelijk Wetboek.".

Art. 25

Artikel 21 van het Wetboek diverse rechten en taksen wordt aangevuld met de bepaling onder 12°, luidende:

"12° de akten bedoeld in artikel 103 van het Wetboek der registratie-, hypotheek- en griffierechten".

Bijlage 2

Gecoördineerde teksten van de gewijzigde en nieuwe bepalingen

1. Wetboek der successierechten

Art. 132

(opgeheven)

2. Wetboek der registratie-, hypoheek en griffierechten

Art. 103.

§ 1. Elke gehele of gedeeltelijke handlichting van een in België genomen hypothecaire inschrijving, gedaan bij een akte bedoeld in artikel 19,1°, is onderworpen aan een specifiek vast recht van 75 EUR.

§ 2. In afwijking van § 1 geven slechts aanleiding tot éénmaal de heffing van het recht bedoeld in § 1, de handlichtingen vastgesteld in één akte:

1. 1° van inschrijvingen genomen lastens éénzelfde schuldenaar-hypotheeksteller;

2. 2° van inschrijvingen genomen lastens een schuldenaarhypotheeksteller en een persoon- hypotheeksteller als waarborg voor de eerstgenoemde;

3. 3° van inschrijvingen van wettelijke hypotheken lastens éénzelfde schuldenaar;

4. 4° van door een hypotheekbewaarder ambtshalve genomen inschrijvingen;

5. 5° die geschieden in het kader van een openbare verkoping na beslag of van een verkoop uit de hand bedoeld in artikel 1580bis van het Gerechtelijk Wetboek.".

3. Wetboek Diverse Rechten en Taksen

Art. 21

Worden van het recht vrijgesteld:

1. 1° akten en geschriften opgemaakt of afgeleverd ter uitvoering van wetten, reglementen en transacties ten bate van de Staat, gemeenschappen, gewesten, provincies, gemeenten en openbare organismen betreffende belastingen, onteigeningen en ruilverkavelingen;

2. 2° akten en geschriften betreffende de uitvoering van het Waals Wetboek van ruimtelijke ordening, stedenbouw en patrimonium van 14 mei 1984, het Brussels Wetboek van ruimtelijke ordening van 9 april 2004 en het Vlaams decreet houdende de organisatie van de ruimtelijke ordening van 18 mei 1999, alsook hun uitvoeringsbesluiten;

3. 3° akten en geschriften opgemaakt of afgeleverd voor de toepassing van de wetten op het gebruik van de talen in gerechtszaken en in bestuurszaken;

4. 4° de exploten van gerechtsdeurwaarders opgesteld ter vervanging van een gerechtsbrief in het geval bepaald bij artikel 46, § 2, van het Gerechtelijk Wetboek.

   Bovenaan het exploot dient te worden vermeld dat het is opgesteld ter vervanging van een gerechtsbrief en dit met vermelding van het artikel van het Gerechtelijk Wetboek op grond waarvan de betekening wordt gedaan;

5. 5° akten en geschriften betreffende de uitvoering van de wet van 16 januari 2003 tot oprichting van een Kruispuntbank van Ondernemingen, tot modernisering van het handelsregister, tot oprichting van erkende ondernemingsloketten en houdende diverse bepalingen;

6. 6° de ontvangstbewijzen afgeleverd om van de afgifte van spaar- of depositoboekjes aan of door de uitgevende instelling te doen blijken en de afsluitingen van rekeningen die in die boekjes worden geschreven;

7. 7° de ontvangstbewijzen uitgereikt of opgesteld om het afgeven of deponeren van effecten aan toonder met het oog op hun dematerialisering vast te stellen of om de boeking vast te stellen op de rekeningen bedoeld in artikel 1, 3°, van de wet van 2 januari 1991 betreffende de markt van de effecten van de overheidsschuld en het monetaire beleidsinstrumentarium en in artikel 1, § 1, derde lid, van de wet van 22 juli 1991 betreffende de thesauriebewijzen en de depositobewijzen, evenals de afsluitingen en uittreksels van de rekeningen waarop die effecten zijn geboekt;

8. 8° akten en geschriften betreffende de invordering van de door de Staat gedane voorschotten in uitvoering van de bepalingen van het Gerechtelijk Wetboek betreffende de gerechtelijke bijstand;

9. 9° akten en geschriften betreffende de vrijwillige erkenning van een natuurlijk kind;

10. 10° akten en geschriften afgeleverd aan vreemde overheden of openbare besturen in uitvoering van internationale akkoorden;

11. 11° de akten en geschriften betreffende de tegemoetkomingen bedoeld in de wet van 21 februari 2003 tot oprichting van een Dienst voor alimentatievorderingen bij de FOD Financiën;

12. 12° de akten bedoeld in artikel 103 van het Wetboek der registratie-, hypotheek- en griffierechten".

Art. 182

Zie circulaire ad hoc