Circulaire nr. Ci.RH.331/521.713 van 08.01.2001

CIRC 08.01.01/1
Bull. nr. 812, pag. 499
BELASTINGVERMINDERING VOOR HET LANGE TERMIJNSPAREN
Kapitaalaflossing van een hypothecaire lening.
Voorwaarde van aftrekbaarheid van kapitaalaflossingen.

VERHOOGDE BELASTINGVERMINDERING VOOR HET BOUWSPAREN
Kapitaalaflossing van een hypothecaire lening.
Voorwaarde van aftrekbaarheid en kapitaalaflossingen.
Commentaar W 17.11.1998 tot wijziging van artikel 145^1, WIB 92 betreffende de belastingvermindering voor betalingen voor de aflossing van hypothecaire leningen.
Aan alle ambtenaren van de niveaus 1, 2+ en 2.
I. WETTEKST
W 17.11.1998 (BS 16.1.1999 - ERRATUM BS 10.2.1999 - V 2649 - Bull. 791)
Art. 2
1. In artikel 145^1, 3°, van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992 worden tussen het woord "aangegaan" en het woord "om" de woorden "bij een instelling die binnen de Europese Unie gevestigd is, " ingevoegd, en worden de woorden "een tijdelijke verzekering" vervangen door de woorden "een definitief in België gesloten tijdelijke verzekering".
Art. 3
Deze wet treedt in werking vanaf het aanslagjaar 1999 [Zie evenwel nr. 13].
II. GECOORDINEERDE TEKST
2. De tekst van art. 145^1, WIB 92, zoals gewijzigd door art. 2, W 17.11.1998, luidt als volgt:
Art. 145^1, WIB 92
Binnen de grenzen en onder de voorwaarden bepaald in de artikelen 145^2 tot 145^16 wordt een belastingvermindering verleend die wordt berekend op de volgende uitgaven die tijdens het belastbaar tijdperk werkelijk zijn betaald:
...
3° als betalingen voor de aflossing of wedersamenstelling van een hypothecaire lening die is aangegaan bij een instelling die binnen de Europese Unie gevestigd is, om een in België gelegen woning te bouwen, te verwerven of te verbouwen en gewaarborgd is door een definitief in België gesloten tijdelijke verzekering bij overlijden met afnemend kapitaal [De voorwaarde dat een hypothecaire lening moet gewaarborgd zijn door een schuldsaldoverzekering is opgeheven met ingang van aj. 2001 (zie nr 11).]:
...
III. ALGEMEEN
3. Art. 145^1, 3°, WIB 92 voorziet in een belastingvermindering voor de betalingen voor de aflossing of wedersamenstelling van een hypothecaire lening. Ingevolge de door de W 17.11.1998 aangebrachte wijziging, kan die belastingvermindering worden verleend door hypothecaire leningen die zijn aangegaan bij een binnen de Europese Unie (EU) gevestigde instelling, om een in België gelegen woning te bouwen, te verwerven of te verbouwen en die zijn gewaarborgd door een definitief in België gesloten tijdelijke verzekering bij overlijden met afnemend kapitaal [De voorwaarde dat een hypothecaire lening moet gewaarborgd zijn door een schuldsaldoverzekering is opgeheven met ingang van aj. 2001 (zie nr. 11)].
IV. BINNEN DE EUROPESE UNIE AANGEGANE LENING
4. Voorheen bepaalde de Com.IB 92 dat het leningscontract en het verzekeringscontract dat de lening waarborgde in België moesten zijn aangegaan (zie nr. 145^5/30, Com.IB 92).
5. Ingevolge de in art. 145^1, 3°, WIB 92 aangebrachte wijzigingen wordt het voordeel van de belastingvermindering uitdrukkelijk voorzien voor hypothecaire leningen die zijn aangegaan bij financiële instellingen waarvan de maatschappelijke zetel binnen de Europese Unie [Thans zijn dat België, Denemarken, Duitsland, Finland, Frankrijk, Griekenland, Ierland, Italië, Luxemburg, Nederland, Oostenrijk, Portugal, Spanje, het Verenigd Koninkrijk en Zweden] is gevestigd.
Uiteraard moeten alle andere voorwaarden vervuld zijn (inzonderheid die welke betrekking hebben op het bewijs van betaling en op het door de verzekeringsinstelling af te leveren attest : zie nrs 145^5/42 tot 45, Com.IB 92).
6. De in art. 145^1, 3°, WIB 92 voorkomende term "instellingen" sluit de zogenaamde "familiale" leningen voortaan formeel van het voordeel van de belastingvermindering uit.
V. IN BELGIE GESLOTEN VERZEKERINGSCONTRACT
7. Om voor de in art. 145^1, 3°, WIB 92 bedoelde belastingvermindering in aanmerking te komen, moet de lening door een tijdelijke verzekering bij overlijden met afnemend kapitaal (schuldsaldoverzekering) zijn gewaarborgd.
8. Art. 145^1, 3°, WIB 92 bepaalt voortaan uitdrukkelijk dat dit verzekeringscontract definitief in België moet zijn gesloten. Dit vormt in feite de wettelijke bekrachtiging van het administratieve standpunt.
9. Een "schuldsaldoverzekering" wordt geacht definitief in België te zijn gesloten indien het contract in België wordt beheerd en de bijdragen worden gestort aan een Belgische onderneming of aan een Belgische inrichting van een verzekeringsonderneming waarvan de zetel of de voornaamste inrichting in het buitenland is gevestigd.
10. De in het buitenland gesloten verzekeringscontracten met buitenlandse ondernemingen ( die al dan niet in België een zetel hebben) of met buitenlandse bijhuizen van Belgische ondernemingen, komen derhalve niet in aanmerking.
Belangrijke opmerking
11. De W 17.5.2000 tot wijziging van de artikelen 145^1 en 145^5, WIB 92 (BS 16.6.2000 - V 2826 - Bull. 806) heeft, met ingang van aj. 2001, de voorwaarde opgeheven dat een hypothecaire lening door een schuldsaldoverzekering moet zijn gewaarborgd om voor de in art. 145^1, 3°, WIB 92 bedoelde belastingvermindering in aanmerking te komen. Deze laatste wettelijke bepaling zal in een afzonderlijke commentaar worden besproken.
VI. INWERKINGTREDING
12. De door de W 17.11.1998 aangebrachte wijzigingen treden in principe inwerking met ingang van aanslagjaar 1999 (zie art. 3). Zij zijn dus van toepassing op de vanaf 1.1.1998 verrichte betalingen, ongeacht de datum waarop de lening is aangegaan.
13. Rekening houdend met het arrest van het Hof van beroep te Gent van 25.11.1999 (nog niet gepubliceerd), heeft de administratie evenwel besloten de toekenning van de belastingvermindering ook voor de hangende geschillen m.b.t. de aj. 1998 en vorige niet meer afhankelijk te stellen van de voorwaarde dat de hypothecaire lening in België is aangegaan.
14. Met betrekking tot de contracten waarvoor voorheen geen enkele belastingvermindering was toegekend wegens het feit dat ze waren gesloten in een andere lidstaat van de EU dan België, wordt opgemerkt dat:
  • de periode waarin het leningcontract niet door een in België gesloten schuldsaldoverzekering was gewaarborgd, niet in aanmerking komt om te bepalen of de in art. 145^5, eerste lid, 1°, WIB 92 gestelde voorwaarde omtrent de looptijd van de contracten (minimum 10 jaar) is vervuld;
  • de voorwaarden voor de toekenning van de belastingvermindering, alsook het in aanmerking te nemen aanvangsbedrag, die zijn welke van toepassing waren bij het aangaan van de lening (of, indien het een herfinancieringslening betreft, bij het aangaan van de eerste lening) en niet die welke gelden op het ogenblik waarop die lening voor de eerste maal in aanmerking is genomen voor de belastingvermindering ingevolge de hierboven besproken wijzigingen;
  • wanneer de belastingplichtige voor de eerste maal het voordeel van de belastingvermindering vraagt, hij een attest moet overleggen waarvan het model door de Minister van Financiën of zijn gedelegeerde is vastgesteld en waarbij de verzekeraar bevestigt dat het verzekeringscontract en het leningscontract aan de in art. 145^5, WIB 92 (of, wat de vóór 1.1.1993 aangegane leningen betreft, in art. 516, WIB 92) gestelde voorwaarden voldoen en er zich toe verbindt de taxatiedienst van het ambtsgebied van de belastingplichtige in kennis te stellen van alle wijzigingen die in de contracten worden aangebracht.
Voor de Directeur-generaal :
De Auditeur-generaal van financiën,
V. KINDT